TEN OORLOG: Ons geil is de asem van god

Na twintig jaar nodigt Tom Lanoye zijn publiek uit om opnieuw te komen kijken en luisteren naar zijn variatie op Shakespeares koningsdrama’s. Deze keer staat geen ensemble van acteurs hem bij, maar is hij zélf aan het woord. Op 16 november 2017 begaven wij ons naar de Stadsschouwburg in Leuven voor een entertainende avond vol taalkabaal.

ONS GEIL IS DE ASEM VAN GOD! Tom Lanoye kan die zin moeiteloos laten scanderen door een publiek waarvan de gemiddelde leeftijd zo’n 58 jaar is. Daarmee is hij een van de enige Vlaamse schrijvers die zijn eigen werk in zulk een bevlogen trant op scène brengt dat het publiek niet anders kán dan deelnemen aan zijn spelletjes. Met zijn solo-opvoering van Ten Oorlog breekt het podiumbeest in Lanoye volledig los. Hij is een verwijfde travestiet, het toppunt van mannelijke soldatenpathos en een rochelende bultenaar. Hij is de schrijver-regisseur die een klassiek muziekske ertegenaan wil gooien, maar hij is ook de acteur die de regieaanwijzingen uitvoert. Memorabel is de scène waarin er “feest en lol” uitbreekt en Lanoye met een onvoorstelbare energie zijn beste dansmoves bovenhaalt en de tijd van zijn leven heeft op het podium.

“Zing ik van Hendrik, zie hem dan voor u”, gebiedt La Falstaff in haar monoloog. En we zíén hem. We zien Hendrik en zijn adellijke lotgenoten zwoegen, schransen, lijden, vrijen. Lanoye roept met zijn teksten de wereld van de Rozenoorlogen met verbluffende scherpte op. Daarvoor gebruikt hij vrijwel alleen zijn stem. De enige decorelementen: een nagenoeg onaangeroerde koninklijke fauteuil, een gouden schaal, een stokpaardje. In combinatie met een formidabel lichtplan en een functioneel projectiescherm is dat meer dan genoeg.

MASTURBATING MISKRAAM VAN EEN MELKMUIL 

Ten Oorlog is een ode aan de taal. Die karakteriseert de opgevoerde koninklijke personages het allermeest. Zo is die van Richard II archaïsch en doorspekt met Franse stopwoorden. Hendrik VI spiegelt griezelig realistisch de oorlogsretoriek van politici aller tijden, Margaretha di Napoli spreekt met haar parvenutaal haar tegenspelers schimpend toe. Het meest formidabele personage is waarschijnlijk Risjaar III. Zijn taal is pap, het zijn brokstukken, een soort on-taal die uit elkaar spat. Wanneer de monsterlijke bultenaar tussen zijn gerochel, gesmak en gekerm door enkele woorden uitspuugt, zijn ze nauwelijks aan elkaar te lijmen. In omineus rood licht vreet hij aan de kinderlijken van zijn neefjes terwijl de gefragmenteerde woordenstroom die hij uitkraamt uitgespeld wordt op het projectiescherm. De scène is suggestief, maar huiveringwekkend. Lanoye beheerst al die registers en kan ze niet enkel levendig schrijven, maar ook levendig performen.

Het is ongelooflijk hoe een enkele man een hele schouwburg aan zijn lippen kan doen hangen, anderhalf uur lang. De performance is een retorische patstelling die geen enkel moment verveelt, maar ruimte biedt voor een dynamische afwisseling tussen humor en ernst. Lanoye voert zijn publiek mee op een begeesterde tocht door de verschillende dynastieën van het Engelse koningshuis en op het einde van de avond denkt u nog maar een ding: TEN OORLOG!

Mathieu Lonbois

Comments

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s